Jednym z podstawowych sprzętów gaśniczych są hydranty zewnętrzne. Jest to część infrastruktury przeciwpożarowej wykorzystywanej przez jednostki straży pożarnej do zwalczania ognia i nie tylko. Sprzęt ten montuje się na sieci wodociągowej, dzięki czemu po podłączeniu się do hydrantu służby zyskują niemal natychmiastowy dostęp do źródła wody dostarczanej m.in. przez pompownie przeciwpożarowe lub inne stacje, które zagwarantują określone w normach ciśnienie.

Podział hydrantów zewnętrznych — nadziemne i podziemne

Według przepisów hydranty zewnętrzne dzielą się na nadziemne i podziemne. Oba rodzaje tego sprzętu często są instalowane przy ulicach w miastach, wsiach, a także w strefach szczególnie narażonych na powstanie pożaru, m.in.: lasach, halach magazynowych oraz produkcyjnych, placówkach edukacyjnych, centrach handlowych i innych.

Hydrant nadziemny stosowany jest w większości przypadków pożarów, głównie ze względu na łatwy i szybki dostęp do źródła wody. Aby skorzystać z tego sprzętu, wystarczy za pomocą specjalnego klucza usunąć osłonę zaworu hydrantowego, podłączyć wąż pożarniczy i odkręcić zawór. Woda zostanie natychmiast pobrana z sieci podziemnej, a przez dokręcanie i odkręcanie zaworu można regulować ciśnienie przepływu.

Hydrant podziemny jest w tym samym stopniu wykorzystywany przez strażaków. Nie posiada przyłączy strażackich, co oznacza, że służby muszą w pierwszej kolejności podłączyć stojak hydrauliczny, a dopiero później przymocować wąż i odkręcić zawór. Tego typu hydranty montuje się w przestrzeniach uniemożliwiających usytuowanie sprzętu nadziemnego.

Jednostki straży pożarnej przygotowane są do korzystania z hydrantów o różnej wielkości nasady. Posiadają specjalne przełączniki pozwalające dopasować wąż do sprzętu gaśniczego.

Regulacje prawne dot. hydrantów zewnętrznych

Podstawą prawną regulującą normy dotyczące stosowania hydrantów zewnętrznych jest: „Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 24 lipca 2009 r. w sprawie przeciwpożarowego zaopatrzenia w wodę oraz dróg pożarowych”. W dokumencie znajdziemy m. in. informacje o miejscach umieszczenia hydrantów, ich średnicy nominalnej czy wydajności.

Według przepisów hydrant nadziemny powinien być zgodny z normą PN-EN 14384. Z kolei hydrant podziemny regulowany jest normami PN-EN 14339. Polskie prawo mówi, że na przeciwpożarowej sieci wodociągowej muszą być montowane hydranty o średnicy nominalnej DN80 (głównie nadziemne, a w przypadku braku możliwości, mogą być też podziemne). Z kolei takie budynki jak: hale produkcyjne, zakłady petrochemiczne, rafineria oraz inne, gdzie przepustowość wody w celu ugaszenia pożaru musi być wyższa niż 30 dm³/s, powinny być wyposażone w hydranty nadziemne o średnicy nominalnej DN100.

Co więcej, rozporządzenie mówi o tym, aby hydranty zewnętrzne były montowane wzdłuż ulic, dróg oraz przy skrzyżowaniach, zachowując przy tym:

– 5 m odstępu od budynków,
– maks. 150 m odstępu między hydrantami,
– maks. 15 m odstępu od zewnętrznej krawędzi jezdni,
– maks. 75 m odstępu między chronionym obiektem,
– maks 150 m odstępu od hydrantu innego niż DN100 wymaganego do ochrony danego obiektu.

Należy pamiętać również, aby:

– właściwie oznakować miejsce umieszczenia hydrantu (zgodnie z obowiązującymi, Polskimi Normami),

– zapewnić łatwy dojazd do hydrantu jednostkom gaśniczym z głównej drogi, m.in. poprzez usunięcie wadzących elementów otoczenia/infrastruktury (np. koszy na śmieci, pojazdów, dekoracji),

– wprowadzić w danym miejscu zakaz parkowania i egzekwować łamiące go osoby,

– regularnie kontrolować i konserwować umieszczony sprzęt.

Hydranty zewnętrzne zapewniają bezpieczeństwo każdemu. Jednak aby pomoc została szybko zapewniona, sprzęt musi być w ciągłej gotowości, łatwo dostępny dla służb gaśniczych. Osoby nieupoważnione nie powinny z niego korzystać. Warto edukować innych w tym temacie, aby w wypadku zagrożenia dostęp do hydrantu nie został nagle zablokowany.